Quick Answer
अयं अध्यायः इन्द्रियाणां अतियोगं वर्जयितुं शिक्षयति। पंच वर्णैः, पंच स्वरैः, पंच रसैः च इन्द्रियाणि तृप्तानि जातानि, अतः तानि अस्वस्थानि भवन्ति। मनोबाह्यं वा विषयैः आक्रियते चेत्, आत्मा नश्यति।
Key Concepts
Cite This Chapter
Laozi, Tao Te Ching, Chapter 12, "पंच वर्णैः नेत्राणि अन्धानि भवन्ति", laotzu.ai: https://www.laotzu.ai/sa/chapters/12/
Classical Chinese, translation, and AI reflection are shown separately; cite this chapter URL for references.
मूलम्
五色令人目盲,五音令人耳聋,五味令人口爽,驰骋畋猎令人心发狂,难得之货令人行妨。
是以圣人为腹不为目,故去彼取此。
अनुवादः
पंच वर्णैः नेत्राणि अन्धानि भवन्ति, पंच स्वरैः कर्णौ बधिरौ भवतः, पंच रसैः जिह्वा नष्टा भवति, श्वागृहेषु धावनैः मनो मत्तं भवति, दुर्लभानि वस्तूनि आचरणं दूषयन्ति। अतः साधुरुदरं पोषयति, नेत्रे न पोषयति। अतः तानि त्यक्त्वा इदं गृह्णाति।
गहनचिन्तनम्
इदं प्रकरणं किं वर्णयति?
अयं अध्यायः इन्द्रियाणां अतियोगं वर्जयितुं शिक्षयति। पंच वर्णैः, पंच स्वरैः, पंच रसैः च इन्द्रियाणि तृप्तानि जातानि, अतः तानि अस्वस्थानि भवन्ति। मनोबाह्यं वा विषयैः आक्रियते चेत्, आत्मा नश्यति।
इदं मत्सम्बन्धि किम्?
अहं प्रतिदिनं स्मार्टफोनेन, सामाजिकमाध्यमैः च आञ्चितः भवामि। नेत्रे पीडिते, मनः अशांतं च। इदानीं जानामि यत् बाह्यस्पर्शं न्यूनं कृत्वा, अहं आत्मनि प्रवेशं कर्तुं शक्नोमि।
अद्य किं करवाणि?
आज सायंकाले, द्वौ घण्टौ यावत् सर्वाणि इलेक्ट्रॉनिक्सु उपकरणानि बहिः स्थापयिष्यामि। केवलं प्रकृतौ चरिष्यामि, निर्विण्णं मनः शांतिं करिष्यामि।
📜 अनुवादान्प्रदर्शय (वांग्बी · लेग्गे · कृत्रिमबुद्धिः आधुनिक)
जेम्स् लेग्गे (१८९१)
Colour's five hues from th' eyes their sight will take; Music's five notes the ears as deaf can make; The flavours five deprive the mouth of taste; The chariot course, and the wild hunting waste Make mad the mind; and objects rare and strange, Sought for, men's conduct will to evil change. Therefore the sage seeks to satisfy (the craving of) the belly, and not the (insatiable longing of) the eyes.
AI आधुनिका
पंच वर्णैः नेत्राणि अन्धानि भवन्ति, पंच स्वरैः कर्णौ बधिरौ भवतः, पंच रसैः जिह्वा नष्टा भवति, श्वागृहेषु धावनैः मनो मत्तं भवति, दुर्लभानि वस्तूनि आचरणं दूषयन्ति। अतः साधुरुदरं पोषयति, नेत्रे न पोषयति। अतः तानि त्यक्त्वा इदं गृह्णाति।
मम चिन्तनम्
एषः अध्यायः वः किं प्रेरयति? यूयं तत् कथं प्रयोक्ष्यध्वे?
"अयमध्यायः मां चिन्तयितुं प्रेरयति..."
"अहं करिष्यामि..."
📥 Export All
चिन्तनं रक्षतु
Ask Laotzu About This Chapter Full chat →
"पंच वर्णैः नेत्राणि अन्धानि भवन्ति" किमर्थम्?
अयं अध्यायः मम जीवने कथं साहाय्यं कर्तुं शक्नोति?
कार्यक्षेत्रे अस्य अध्यायस्य बुद्धिं कथं प्रयोक्ष्ये?
← पूर्वम्
सर्वे अध्यायाः
अग्रिमम् →