Quick Answer
अयं प्रकरणः कथयति यत् साधुः स्वच्छतया राज्यं पालयति, अद्भुतैः उपायैः युद्धं करोति, अकर्मणैव जगत्प्राप्तिं करोति। निषेधबहुलता दरिद्रतां जनयति, शस्त्रबहुलता म्लानिं, कौशल्यबहुलता अनित्यवस्तूनि, धर्मबाहुल्या च चोरान्। अकर्म, शान्तिः, कार्याभावः, निःस्पृहता च प्रजायां स्वतः परिवर्तनं जनयन्ति।
Key Concepts
Cite This Chapter
Laozi, Tao Te Ching, Chapter 57, "साधुना राज्यं पालनीयम्", laotzu.ai: https://www.laotzu.ai/sa/chapters/57/
Classical Chinese, translation, and AI reflection are shown separately; cite this chapter URL for references.
मूलम्
以正治国，以奇用兵，以无事取天下。吾何以知其然哉？以此：
अनुवादः
साधुना स्वच्छतया राज्यं पालनीयम्, अद्भुतैः सैनिकैः युद्धं करणीयम्, अकर्मणा च समस्तं जगत् प्राप्तव्यम्। अहं कथं जानामि यत् एतादृशं भवति? अस्य हेतोः — जगति अधिकानि निषेधचिह्नानि भवन्ति चेत् प्रजा अधिकं दरिद्रा भवति; प्रजासु अधिकानि शस्त्राणि सन्ति चेत् राष्ट्रं अधिकं म्लानं भवति; मनुष्यैः अधिका कौशल्यं प्रदर्श्यते चेत् अद्भुतानि वस्तूनि अधिकं उत्पद्यन्ते; धर्मशास्त्राणि अधिकं प्रकट्यन्ते चेत् चोरा अधिका भवन्ति। अतः साधुर्वदति — अहं अकर्म कुर्वन् प्रजाम् आत्मनः परिवर्तयामि; अहं शान्तिं अन्वेष्टुं कुर्वन् प्रजा स्वयमेव धार्मिका भवति; अहं कार्यं न कुर्वन् प्रजा आत्मनः धनवती भवति; अहं निःस्पृहः सन् प्रजा स्वाभाविकसरला भवति।
गहनचिन्तनम्
इदं प्रकरणं किं वर्णयति?
अयं प्रकरणः कथयति यत् साधुः स्वच्छतया राज्यं पालयति, अद्भुतैः उपायैः युद्धं करोति, अकर्मणैव जगत्प्राप्तिं करोति। निषेधबहुलता दरिद्रतां जनयति, शस्त्रबहुलता म्लानिं, कौशल्यबहुलता अनित्यवस्तूनि, धर्मबाहुल्या च चोरान्। अकर्म, शान्तिः, कार्याभावः, निःस्पृहता च प्रजायां स्वतः परिवर्तनं जनयन्ति।
इदं मत्सम्बन्धि किम्?
मम जीवने अहं प्रायः नियन्त्रणं इच्छामि — किन्तु एतद्ग्रन्थस्य उपदेशः कथयति यत् अकर्मणैव सर्वं साध्यते। अहं मम स्वकर्मसु अनासक्तिं विकसितुं इच्छामि। प्रजाया इव मम चित्तस्य अपि स्वयमेव शुद्धिं कुर्यात्।
अद्य किं करवाणि?
आज अहं मम जीवने कञ्चित् कार्यं चिन्तयित्वा तत् स्वयमेव सिद्ध्यिष्यति अवगच्छन् निर्विकल्पं स्थास्ये। नियन्त्रणाय प्रयत्नं न करिष्ये, किन्तु शान्त्या कार्यं सुष्ठुं स्थातुं दास्यामि।
📜 अनुवादान्प्रदर्शय (वांग्बी · लेग्गे · कृत्रिमबुद्धिः आधुनिक)
जेम्स् लेग्गे (१८९१)
A state may be ruled by (measures of) correction; weapons of war may be used with crafty dexterity; (but) the kingdom is made one's own (only) by freedom from action and purpose. Therefore a sage has said, 'I will do nothing (of purpose), and the people will be transformed of themselves.'
AI आधुनिका
साधुना स्वच्छतया राज्यं पालनीयम्, अद्भुतैः सैनिकैः युद्धं करणीयम्, अकर्मणा च समस्तं जगत् प्राप्तव्यम्। अहं कथं जानामि यत् एतादृशं भवति? अस्य हेतोः — जगति अधिकानि निषेधचिह्नानि भवन्ति चेत् प्रजा अधिकं दरिद्रा भवति; प्रजासु अधिकानि शस्त्राणि सन्ति चेत् राष्ट्रं अधिकं म्लानं भवति; मनुष्यैः अधिका कौशल्यं प्रदर्श्यते चेत् अद्भुतानि वस्तूनि अधिकं उत्पद्यन्ते; धर्मशास्त्राणि अधिकं प्रकट्यन्ते चेत् चोरा अधिका भवन्ति। अतः साधुर्वदति — अहं अकर्म कुर्वन् प्रजाम् आत्मनः परिवर्तयामि; अहं शान्तिं अन्वेष्टुं कुर्वन् प्रजा स्वयमेव धार्मिका भवति; अहं कार्यं न कुर्वन् प्रजा आत्मनः धनवती भवति; अहं निःस्पृहः सन् प्रजा स्वाभाविकसरला भवति।
मम चिन्तनम्
एषः अध्यायः वः किं प्रेरयति? यूयं तत् कथं प्रयोक्ष्यध्वे?
"अयमध्यायः मां चिन्तयितुं प्रेरयति..."
"अहं करिष्यामि..."
📥 Export All
चिन्तनं रक्षतु
Ask Laotzu About This Chapter Full chat →
"साधुना राज्यं पालनीयम्" किमर्थम्?
अयं अध्यायः मम जीवने कथं साहाय्यं कर्तुं शक्नोति?
कार्यक्षेत्रे अस्य अध्यायस्य बुद्धिं कथं प्रयोक्ष्ये?
← पूर्वम्
सर्वे अध्यायाः
अग्रिमम् →
