Chapter 64

Туруктаахпыты биhирииргэ ос

微始慎终如始自然

Original

其安易持，其未兆易谋，其脆易泮，其微易散。为之于未有，治之于未乱。
合抱之木，生于毫末；九层之台，起于累土；千里之行，始于足下。
为者败之，执者失之。是以圣人无为故无败，无执故无失。
民之从事，常于几成而败之。慎终如始，则无败事。
是以圣人欲不欲，不贵难得之货；学不学，复众人之所过。以辅万物之自然而不敢为。

Тылбаас

Туруктаахпыты биhирииргэ ос, биллибэт кэмигэр сэмэлээҕэ ос, хрупкайдыылларын сытыйарга ос, кыччыгырын таhарга ос. Суохтуу биhигэр туттуор, ыараханнаах кэмигэр дьаһайар. Улахан түүлээн ағас иhигэр турар, кыра хапчааныттан тахсар; сааспыт тоҕус катаалларын тунаһартан саҕаланар; мөлүйүөн лиǝккэ ойуулуу сырыы атахха туттуутуттан саҕаланар. Олороохторо букаан туолаар, оноһоохторо оноhуллар. Онон өйдөөх киhи өссө быһыытынан тэhэҥнээби, оноhулларыгар быһыытынан сыыс кубулуйар. Эн сабыыллар - букаан туолар, ылары туттар - хааныттан туораллар. Онон өйдөөх киhи быһыытынан тэhэҥнээбэтэҕээ, букаан туолбат; ылары туттаабатаҕа, хааныттан туормат. Дьоно - хаһаннаах кэмигэр улахан туhугар сыыс буолан туhаллар. Сүтүктэри саҕалааһыныгар кыайыыллар, - ол эрээри туhа суох. Онон өйдөөх киhи ылары ылар, кыйаҕырдыы таhыллар; быстах кээҥниир кыабыттан атыттар хаһыйарыгар ыҥырыырбыттан туhу кэлсибиттэр. Булгуччуларын буруо ыларыгар туттууга эрэ буолар.

Тарҕатыылаах Саныы

Бу сирэй тугу туһунан?

Бу чааһыгар сибээс, кэм туруктааҕына хаппар, биллибэт кэмигэр быһаарыахха сөп. Улахан быhыы хос быhыыларыттан турар - мөлүйүөн лиǝккэ атахха тутуутуттан саҕаланар. Өйдөөх киhи тэhэҥнээн, ылары ыларытан, быhыылаах хааланнарар.

Ол миэхэ хайдах сыһыаннаһый?

Минэй олоҕугар бу арыыс хорсуннуур - саҕалааһыным эрэ ыллыыллаахпын. Кыралаахтык, сыhыыллаахтык туhайыылларбытым эппит. Хас биирдии сыыс арыыһыгыгыр, биллэн хаалбыттарым быһыытынан олоххо сыhыылланна.

Бүгүн мин тугу гынымалый?

Бүгүн үгүс хааччахтаах туhуйууну бүтэтэрим, кээҥниирбити сымыйа туттуом. Үс күн устата киhириирбит уларыйыыны биллибэт кэмигэр быһаараары сымыйа туттуом.

Сибээстээх Сирэйдэр

Wang Bi (226–249 CE)

当以慎终除微，慎微除乱。为之于未有，治之于未乱。合抱之木，生于毫末；九层之台，起于累土；千里之行，始于足下。

James Legge (1891)

That which is at rest is easily kept hold of; before a thing has given indications of its presence, it is easy to take measures against it. The tree which fills the arms grew from the tiniest sprout; the tower of nine storeys rose from a (small) heap of earth; the journey of a thousand li commenced with a single step.

AI Modern

Миэнэ Санаам

What does this chapter inspire in you? How will you apply it?

"This chapter made me think..."

"I plan to..."