Capítulo 57

Tuukulil ti' le ku yúuchul kaanal yetel u beel k'ayate'

以正治国,以奇用兵,以无事取天下。吾何以知其然哉?以此:
天下多忌讳,而民弥贫;民多利器,国家滋昏;人多伎巧,奇物滋起;法令滋彰,盗贼多有。
故圣人云:我无为而民自化,我好静而民自正,我无事而民自富,我无欲而民自朴。
Ti' le ku beetik u yúuchul kaanal tuukulil, ti' le ku beetik u beel k'ayate' ti' máan, ti' le ku k'a'abet u máanile' ti' le k'iinilo'. Ma in wa'alamti' kuux a beytal u yúuchul le lo'? Yan in k'uchik le ya'ax k'u'umilo': Máan u yáanal le ku beetik u báaxal che' yaan le kaastalaniko' tu'ux u na'atsik le kaastalaniko'; le ku na'atsik u yáanal le báaxal che' ku yúuchul u yáanalil kaanal; le ku yáanal u kaaj na'atsiko' ku yúuchul u yáanal le ba'axche'ilo'; le ku yáanal u k'uchk'ino' ku yúuchul u yáanal le xáanabo'. Ta'ano' ku beet leálil u ya'alamiko': In k'a'abet in beel yetel le kaastalaniko' ku yúuchul u kaxtiko' ob', in k'a'abet in ka'anso'ol yetel le kaastalaniko' ku yúuchul u beetiko' tuukul, in k'a'abet in báaxal che' yetel le kaastalaniko' ku yúuchul u na'atsiko', in k'a'abet in báaxal k'uh yetel le kaastalaniko' ku yúuchul u k'uchk'ino'.

Bix k'a'abet

¿Taak u t'àan le junp'éel k'áatechelo'?

Le xakam k'iinilo' ku ya'ala' wa k'a'abet ku yúuchul kaanal tuukulil, ku yúuchul k'ayate' ti' máan. Ku ya'ala' tak tu'ux ku ya'alamiko' je'ela': «In k'a'abet in beel, le kaastalaniko' ku yúuchul u beetiko' ob», yan u tuukulilo' ku yúuchul u beetiko' tuukul, yan u máan k'uhilo' ku yúuchul u na'atsiko'. Ku ya'ala' wa le ku báaxal che' yaan, ku yúuchul u yáanalil; le ku jeel k'ayate' yaan, ku yúuchul u k'ahóoyalil; le ku na'atsik u yáanal, ku yúuchul u ya'alamiko' le ba'axche'ilo'.

Ta'an u xáant in wáanil?

Ku k'uchik in wotoch in tuukulil ti' in kaanal t'aan ti' le ka'anso'olilo'. Yan in k'uchik in beel ti' máan, k'a'abet in báaxal che' yetel u ya'alamiko'. Wa in k'a'abet in beel ti' máan, ku yúuchul in k'uchik u k'a'abetil in wíiniko', yan le kaastalaniko' tu'ux in wíiniko' ku yúuchul u k'a'abet u k'uchk'ino'.

Ba'ax k'áatij wenáajo' ho'olal?

Hunabku k'iin in k'a'abet in báaxal che' ti' in beelil. Ma' in k'uchik u jeel na'atsiko' ti' le ka'anso'olo'. In beeliko' k'a'abet u kaxtiko' u ka'anso'ol yetel u tuukulil, ma' u jeel na'atsiko'. Ma' in k'uchik u yáanalil xáanabo' ti' in wíiniko'. In beetik u máanile' ku k'uchik u k'a'abetil in na'atsiko'.

Kaambal u yáax k'o'ol

In k'iinmixáan

Ta'an u yúuchul le kaambalo'? Ta'an u chukpahal jaatsil kuxtal?

K'áatech Laotzu tu'ux k'áatij le capítulo Yáax chat →