'Oku fakahā 'e he lao ko e 1 'o e Tao Te Ching 'okú ne pepe 'a e ngāue 'a e lea mo e ngaahi hingoa. 'Oku fakamatala 'a e Lao faka-Tonga 'o e mo'ui 'oku 'ikai lava ke fanongonongo 'i he ngaahi lea mahu'inga. Kapau 'oku fai ha me'a ke fakamatala, 'e 'ikai ko e me'a mo'ui fakakoloa. 'Oku fakahā 'e he lao 'oku 'oatu mei he puha tatau 'a e ngaahi me'a kehekehe 'o e mo'ui, 'o ne fakahā 'a e faka'ofo'ofá lahi taha 'i he mo'ui.
Key Concepts
道
名
无
有
玄
Cite This Chapter
Laozi, Tao Te Ching, Chapter 1, "Ko e Lao Faka-Tonga", laotzu.ai: https://www.laotzu.ai/to/chapters/1/
Classical Chinese, translation, and AI reflection are shown separately; cite this chapter URL for references.
Kapau 'oku 'iate 'a e Lao 'o tauhi 'a e mo'ui, 'e 'ikai ko e lao fakakoloa. Kapau 'oku 'iate 'a e ngaahi hingoa ke fakahā 'a e mo'ui, 'e 'ikai ko e ngaahi hingoa fakakoloa. 'Oku 'ikai ngāue'ia 'a e hingoa 'i he 'alongalongá 'o e langi mo e fonua, ka 'oku ngāue'ia 'a e hingoa 'i he fa'ē 'o e kotoa. Ko ia, 'oku mafai ke sio 'a e faka'ofo'ofá 'i he ta'e'amanaki, mo sio 'a e fanongonongó 'i he fie maama. 'Oku nau 'oatu mei he puha tatau, ka 'oku fakahā 'i he ngaahi lea kehekehe. 'Oku 'aonga 'a e faka'esi fakakoloa, pea 'oku 'aonga 'a e faka'ata fakakoloa. Ko e matā'ofa lahi 'o e sino mo e laumālie lahi, 'o e faka'ata 'o e faka'ofo'ofa fakakoloa 'i he ngaahi me'a kotoa.
Fakakaukau Loloto
Ko e hā ʻa e vahe ni?
'Oku fakahā 'e he lao ko e 1 'o e Tao Te Ching 'okú ne pepe 'a e ngāue 'a e lea mo e ngaahi hingoa. 'Oku fakamatala 'a e Lao faka-Tonga 'o e mo'ui 'oku 'ikai lava ke fanongonongo 'i he ngaahi lea mahu'inga. Kapau 'oku fai ha me'a ke fakamatala, 'e 'ikai ko e me'a mo'ui fakakoloa. 'Oku fakahā 'e he lao 'oku 'oatu mei he puha tatau 'a e ngaahi me'a kehekehe 'o e mo'ui, 'o ne fakahā 'a e faka'ofo'ofá lahi taha 'i he mo'ui.
ʻOku fēfē hono fekauʻaki mo au?
'I he nofo 'a e mo'ui, 'oku ou 'ilo 'a e mahu'inga 'o e ta'e'amanaki mei he ngaahi fie maama 'o e mo'ui. 'oku ou 'amanaki lahi kiate 'oku ou fie faka'ata 'a e mo'ui faka-Tonga 'i he'eku ngāue kotoa. Ka 'oku ou 'ilo 'a e mahu'inga 'o e ta'e'amanaki ke sio 'a e faka'ofo'ofá 'o e ngaahi me'a.
Ko e hā ʻe ngāue ai au ʻapongipongi?
'I he 'aho ni, 'oku ou fie fai ha me'a 'o e ta'e'amanaki. 'E u ta'ofi mei he ngaahi fie maama mo e fakakaukau ke sio 'a e me'a kotoa 'oku hoko. 'E u fai ha me'a faka-Tonga ke fakamanatu 'a e mo'ui fakakoloa 'o e ngaahi me'a kotoa.
The Tao that can be trodden is not the enduring and unchanging Tao. The name that can be named is not the enduring and unchanging name. (Conceived of as) having no name, it is the Originator of heaven and earth; (conceived of as) having a name, it is the Mother of all things.
AI Modern
Kapau 'oku 'iate 'a e Lao 'o tauhi 'a e mo'ui, 'e 'ikai ko e lao fakakoloa. Kapau 'oku 'iate 'a e ngaahi hingoa ke fakahā 'a e mo'ui, 'e 'ikai ko e ngaahi hingoa fakakoloa. 'Oku 'ikai ngāue'ia 'a e hingoa 'i he 'alongalongá 'o e langi mo e fonua, ka 'oku ngāue'ia 'a e hingoa 'i he fa'ē 'o e kotoa. Ko ia, 'oku mafai ke sio 'a e faka'ofo'ofá 'i he ta'e'amanaki, mo sio 'a e fanongonongó 'i he fie maama. 'Oku nau 'oatu mei he puha tatau, ka 'oku fakahā 'i he ngaahi lea kehekehe. 'Oku 'aonga 'a e faka'esi fakakoloa, pea 'oku 'aonga 'a e faka'ata fakakoloa. Ko e matā'ofa lahi 'o e sino mo e laumālie lahi, 'o e faka'ata 'o e faka'ofo'ofa fakakoloa 'i he ngaahi me'a kotoa.
Hoku Fakakaukau
What does this chapter inspire in you? How will you apply it?