Chapter 47
अनावासनिःसरणेन
मूलम्
不出户,知天下;不窥牖,见天道。其出弥远,其知弥少。
是以圣人不行而知,不见而名,不为而成。
是以圣人不行而知,不见而名,不为而成。
अनुवादः
गृहात् बहिः न गच्छन् अहं विश्वं जानामि। कवाटं न पश्यन् अहं स्वर्गस्य मार्गं पश्यामि। यः दूरं गच्छति तस्य ज्ञानं अल्पं भवति। तस्मात् सिद्धः पुरुषः न चलन् जानाति, न दृष्ट्वा नाम करोति, अकरणेन च सिद्धिं प्राप्नोति।
गहनचिन्तनम्
इदं प्रकरणं किं वर्णयति?
गृहं त्यक्त्वा विश्वं ज्ञातुं शक्यते परं तथापि बाह्यं ज्ञानं अल्पं भवति। आभ्यन्तरिकी साक्षात्कारः बाह्यैः साधनैः न लभ्यते। सिद्धः पुरुषः आत्मज्ञानेन सर्वं करोति।
इदं मत्सम्बन्धि किम्?
अहं बहुयात्राभिः, पुस्तकैः, अनुभवैः च ज्ञानं प्राप्तुं प्रयत्नं करोमि। परं तापि एतत् ज्ञानं अपूर्णं मन्ये। अहं आत्मानं अवलोकयितुं, मनः शांतिं कर्तुं च प्रयत्नं करिष्यामि।
अद्य किं करवाणि?
आज अहं एकं घटिकां शांतिं उपविश्य, बहिः अशान्तिं विना मनः अवलोक्यामि। किम्प्रकारं चिंतयामि, किम्भूतानि इच्छामि - एतानि अभ्यस्य अहं स्वं ज्ञास्यामि।
सम्बद्धाध्यायाः
मम चिन्तनम्
एषः अध्यायः वः किं प्रेरयति? यूयं तत् कथं प्रयोक्ष्यध्वे?