Chapter 4

मार्गस्य शून्यता

道冲,而用之或不盈。渊兮,似万物之宗。
挫其锐,解其纷,和其光,同其尘。湛兮,似或存。
吾不知谁之子,象帝之先。
मार्गः शून्यः, तथापि तस्य प्रयोगः कदापि पूर्णो न भवति।\nगभीरः सः, यथा सर्वेषां वस्तूनामादिः।\nअसौ तीक्ष्णतां शमयति, विवादं विमोचयति,\nज्योतिः समानयति, धूलिं सहते।\nपरम ध्यानगम्यः, यथा किमप्यस्ति अथवा नास्ति।\nअहं न जानामि कस्य पुत्रः अस्ति, किन्तु सः देवतानाम् अग्रे विद्यते।

गहनचिन्तनम्

इदं प्रकरणं किं वर्णयति?

मार्गः (ताओ) सर्वेषां वस्तूनां मूलं अस्ति, किन्तु सः सदैव शून्यः एव तिष्ठति। सः आत्मानं न प्रकाशयति, किन्तु सर्वं जनयति। असौ न किञ्चित् ग्रहणं करोति, न किञ्चित् अस्पृश्यं मन्यते। एतत् शून्यता एव अनन्ता अस्ति।

इदं मत्सम्बन्धि किम्?

अहं यदा शून्यतां स्वीकुर्याम्, तदा अहं सर्वेषां वस्तूनाम् आधारं स्पृशामि। मम जीवने अहं प्रायेण पूर्णतायै आकाङ्क्षी भवामि, किन्तु एतत् ज्ञानं माम् अनुगृह्णाति यत् अपूर्णता एव पूर्णता अस्ति।

अद्य किं करवाणि?

आज अहं किञ्चित् कार्यं अर्पयित्वा शून्यतायां तिष्ठामि। किमप्यस्तु वा नास्तु - इदं मया स्वीक्रियताम्।

सम्बद्धाध्यायाः

मम चिन्तनम्

एषः अध्यायः वः किं प्रेरयति? यूयं तत् कथं प्रयोक्ष्यध्वे?

Ask Laotzu About This Chapter Full chat →