Quick Answer
अस्मिन् अध्याये उपदिश्यते यत् शस्त्र्राणि दुर्भिक्षकराणि सन्ति, सर्वैः घृणितानि च। युद्धे विजयः अलङ्कारः न, अपितु शोककार्यमेव। यः हिंसायाम् आनन्दं लभते, सः लोके इच्छाम् न प्राप्नोति।
Key Concepts
Cite This Chapter
Laozi, Tao Te Ching, Chapter 31, "शस्त्र्राणि दुर्भिक्षकराणि", laotzu.ai: https://www.laotzu.ai/sa/chapters/31/
Classical Chinese, translation, and AI reflection are shown separately; cite this chapter URL for references.
मूलम्
夫佳兵者，不祥之器，物或恶之，故有道者不处。
अनुवादः
शस्त्र्राणि हि दुर्भिक्षकराणि, अशुभान्येव तानि। सर्वे जनास्तान् घृणन्ति, अतः साधवः तानि न वासयन्ति। उदारपुरुषः वामं पक्षं पूजयति शान्तौ, दक्षिणं पक्षं युद्धे। शस्त्र्राणि दुर्भिक्षकराण्येव, न उदारपुरुषस्य वस्तूनि। यदि कदाचित् तानि उपयोक्तव्या, तर्हि तानि उपेक्षया एव उपयोक्तव्यानि। विजयः अलङ्कारः न, यः विजयं शोभयति, सः जनहत्यायाम् आनन्दं लभते। यः जनहत्यायाम् आनन्दितुम् इच्छति, सः जगति इच्छां न प्राप्नोति। शुभकार्येषु वामं पक्षं प्रशंसन्ति, अशुभकार्येषु दक्षिणं। सहायकसेनापतिः वामे तिष्ठति, मुख्यसेनापतिः दक्षिणे। अस्य अर्थः यत् युद्धं शोकविधिः इव ज्ञेयम्। बहूनां वधः भवति चेत्, शोकेन एव प्रत्युत्तरितव्यम्। विजयानन्तरमिदं शोकविधिना एव स्थेयम्।
गहनचिन्तनम्
इदं प्रकरणं किं वर्णयति?
अस्मिन् अध्याये उपदिश्यते यत् शस्त्र्राणि दुर्भिक्षकराणि सन्ति, सर्वैः घृणितानि च। युद्धे विजयः अलङ्कारः न, अपितु शोककार्यमेव। यः हिंसायाम् आनन्दं लभते, सः लोके इच्छाम् न प्राप्नोति।
इदं मत्सम्बन्धि किम्?
अहम् अनुभवामि यत् क्रोधः अन्तः शस्त्र्राणि इव वर्तते। यदा अहम् परान् जेतुम् इच्छामि, तदा अहम् स्वयमेव पराजितः भवामि। शान्तिः एव मम जीवनस्य श्रेष्ठः मार्गः।
अद्य किं करवाणि?
आज अहम् एका क्षणम् आत्मनः क्रोधम् अवलोकयामि, तं च उपेक्षया मृदुतया त्यजामि। अस्मिन् दिने कस्मैचित् प्रेम्णा उपकारं करोमि।
📜 अनुवादान्प्रदर्शय (वांग्बी · लेग्गे · कृत्रिमबुद्धिः आधुनिक)
जेम्स् लेग्गे (१८९१)
Now arms, however beautiful, are instruments of evil omen, hateful, it may be said, to all creatures. Therefore they who have the Tao do not like to employ them. The superior man ordinarily considers the left hand the most honourable place, but in time of war the right hand.
AI आधुनिका
शस्त्र्राणि हि दुर्भिक्षकराणि, अशुभान्येव तानि। सर्वे जनास्तान् घृणन्ति, अतः साधवः तानि न वासयन्ति। उदारपुरुषः वामं पक्षं पूजयति शान्तौ, दक्षिणं पक्षं युद्धे। शस्त्र्राणि दुर्भिक्षकराण्येव, न उदारपुरुषस्य वस्तूनि। यदि कदाचित् तानि उपयोक्तव्या, तर्हि तानि उपेक्षया एव उपयोक्तव्यानि। विजयः अलङ्कारः न, यः विजयं शोभयति, सः जनहत्यायाम् आनन्दं लभते। यः जनहत्यायाम् आनन्दितुम् इच्छति, सः जगति इच्छां न प्राप्नोति। शुभकार्येषु वामं पक्षं प्रशंसन्ति, अशुभकार्येषु दक्षिणं। सहायकसेनापतिः वामे तिष्ठति, मुख्यसेनापतिः दक्षिणे। अस्य अर्थः यत् युद्धं शोकविधिः इव ज्ञेयम्। बहूनां वधः भवति चेत्, शोकेन एव प्रत्युत्तरितव्यम्। विजयानन्तरमिदं शोकविधिना एव स्थेयम्।
मम चिन्तनम्
एषः अध्यायः वः किं प्रेरयति? यूयं तत् कथं प्रयोक्ष्यध्वे?
"अयमध्यायः मां चिन्तयितुं प्रेरयति..."
"अहं करिष्यामि..."
📥 Export All
चिन्तनं रक्षतु
Ask Laotzu About This Chapter Full chat →
"शस्त्र्राणि दुर्भिक्षकराणि" किमर्थम्?
अयं अध्यायः मम जीवने कथं साहाय्यं कर्तुं शक्नोति?
कार्यक्षेत्रे अस्य अध्यायस्य बुद्धिं कथं प्रयोक्ष्ये?
← पूर्वम्
सर्वे अध्यायाः
अग्रिमम् →
