Chapter 38
Ubucuti bwo Hejuru Ntibugira Ubucuti
Original
上德不德，是以有德；下德不失德，是以无德。
上德无为而无以为；下德为之而有以为。上仁为之而无以为；上义为之而有以为。上礼为之而莫之应，则攘臂而扔之。
故失道而后德，失德而后仁，失仁而后义，失义而后礼。夫礼者，忠信之薄，而乱之首。
前识者，道之华，而愚之始。是以大丈夫处其厚，不居其薄；处其实，不居其华。故去彼取此。
上德无为而无以为；下德为之而有以为。上仁为之而无以为；上义为之而有以为。上礼为之而莫之应，则攘臂而扔之。
故失道而后德，失德而后仁，失仁而后义，失义而后礼。夫礼者，忠信之薄，而乱之首。
前识者，道之华，而愚之始。是以大丈夫处其厚，不居其薄；处其实，不居其华。故去彼取此。
Amasesenguro
Ubucuti buhejuru ntibugira ubucuti, bikomereye ubucuti; ubucuti butari hejuru burinda ubucuti, bihenze ubucuti. Ubucuti bwo hejuru ntibushakisha kandi ntibugira; ubucuti butari hejuru bushakisha kandi bugira. Ubushakanyi bwo hejuru bushakisha kandi ntibugira; uburenganzira bwo hejuru bushakisha kandi bugira. Ibipimo bwo hejuru bushakisha kandi ntibishikizwa, bibwira intoke no kubyamira. Biko bibaye ko hatawe Inkengeri, hajyeye Ubucuti; hatawe Ubucuti, hajyeye Ubushakanyi; hatawe Ubushakanyi, hajyeye Uburenganzira; hatawe Uburenganzira, hajyeye Ibipimo. Aha Ibipimo ni ubushikano bw'amatsembo, n'ibishamiro by'ibiharanye. Abakenyeri boka, Inkengeri ni ubuhimbano, n'intambure y'ukugira mpaka. Biko umugabo w'ishure yerekera ubunyenene, atari ubushikano; yerekera inyota, atari ubuhimbano. Biko arategera iryo, agira iri.
Kwibaza Mu Zinda
Iki gice kivuga iki?
Ibi bivuga ko ubucuti buhejuru ntibushaka kugira ubucuti. Iko kugira ubucuti gutuma ubuntu buronderwa.
Gifitanye isano ite nanje?
Mfise ingeso yo kugira mbuke kubantu. Nzombi kwiga ko kutagira ingeso zironderewe birashobora kunderekana.
Ngomba gukora iki uyu musi?
Uku musi nzokora ibintu bimwe ntanshaka kumenyekana. Nzoshima abandi ntanshaka umushikirano.
Ibice Bifitanye Isano
Kwibaza Kwanje
What does this chapter inspire in you? How will you apply it?