Ch'ayum rilik ya'tenum xuquje' xan re rilik. Jun k'uhil winq, ma xuqa ta rub'ankil. Ruuk'il ruuk'il ruuk'il. Ruuk'il rub'ankil. Ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Xan re rilik ya'tenum, xan chi xpet, ma xuqa ta rub'ankil. Ma xb'an ta ruuk'il. Ma xuqa ta rub'ankil xan. Chi ruq'ijil rub'ankil, ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Ma xb'an ta xan. Ma xuqa ta rub'ankil. Ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Ruuk'il chi ruq'ijil rub'ankil. Ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Xan ruuk'il rub'ankil.
Key Concepts
兵
不祥
恬淡
丧礼
Cite This Chapter
Laozi, Tao Te Ching, Chapter 31, "Xan Re Rilik Ya'tenum", laotzu.ai: https://www.laotzu.ai/kek/chapters/31/
Classical Chinese, translation, and AI reflection are shown separately; cite this chapter URL for references.
Ch'ayum rilik ya'tenum, jun xan re rilik ye. Xak'ax ch'ayum chi rub'ankil, k'uhil na'oj xuquje' xuquje' nima'q ta. Wa'ink chi k'uhil na'oj, ma xuqa ta chi rub'ankil. Jun k'uhil winq, ruq'ijil ruuk'il, ruq'ijil rub'ochb'al. Rik'in xan re rilik ya'tenum, ma xuqa ta ruuk'il, xan chi xpet ma xuqa ta ruuk'il. Ma xna'atz'aj ta rub'ankil, xan chi q'axoj. Ma xb'an ta taq chi ajk'uh, ruq'ijil xan chi q'axoj. Ma xb'an ta ruuk'il. Chi ruq'ijil jun k'uhil winq, ruuk'il xan ruuk'il, ruuk'il chi ruq'ijil xan re rilik ya'tenum. Ma xuqa ta ruuk'il. Ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Xan ruuk'il rub'ankil. Xan xpet, ma xuqa ta ruuk'il, xan chi q'axoj. Ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Ruuk'il, ma xb'an ta xan. Wi xanb'il, ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Wi jun winq xa xe' chi rub'ankil xan, ma xuqa ta chi rub'ankil ri xanb'al. Ruuk'il, ma xuqa ta rub'ankil xan. Chi ruq'ijil jun nima'q ruuk'il, ruuk'il xan ruuk'il, ruuk'il chi ruq'ijil xan, ruuk'il chi ruq'ijil rub'ankil. Chi ruq'ijil jun k'uhil winq, ma xuqa ta rub'ankil. Wi jun winq xa xe' chi rub'ankil xan, ma xuqa ta rub'ankil ri xanb'al. Chi ruq'ijil jun k'uhil winq, ma xuqa ta rub'ankil. Xan ruuk'il rub'ankil. Ruuk'il chi ruq'ijil xan re rilik ya'tenum. Chi ruq'ijil rub'ankil, ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Wi jun winq xa xe' chi rub'ankil xan, ma xuqa ta rub'ankil ri xanb'al. Ma xb'an ta ruuk'il. Xan ruuk'il rub'ankil. Ruuk'il chi ruq'ijil rub'ankil. Xan ruuk'il rub'ankil. Chi ruq'ijil rub'ankil, ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Xan ruuk'il rub'ankil.
Natab'al Xyaab'il
Je ruma le eeq'a re?
Ch'ayum rilik ya'tenum xuquje' xan re rilik. Jun k'uhil winq, ma xuqa ta rub'ankil. Ruuk'il ruuk'il ruuk'il. Ruuk'il rub'ankil. Ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Xan re rilik ya'tenum, xan chi xpet, ma xuqa ta rub'ankil. Ma xb'an ta ruuk'il. Ma xuqa ta rub'ankil xan. Chi ruq'ijil rub'ankil, ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Ma xb'an ta xan. Ma xuqa ta rub'ankil. Ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Ruuk'il chi ruq'ijil rub'ankil. Ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Xan ruuk'il rub'ankil.
Ma na'anim ri ub'i rikin?
Chi wuq'ijil, wa'in jun winq. Ri wuq'ijil rub'ankil. K'uhil na'oj chi wuq'ijil. Chi wuq'ijil rub'ankil, wa'in jun winq. Rub'ankil wa'in jun k'uhil winq. Wa'in xa xe' chi rub'ankil. Wa'in jun winq. Chi wuq'ijil rub'ankil, wa'in jun winq. Ruuk'il rub'ankil. Wa'in xa xe' chi rub'ankil. Wa'in jun winq. Rub'ankil wa'in jun k'uhil winq. Wa'in xa xe' chi rub'ankil. Wa'in jun winq. Chi wuq'ijil rub'ankil, wa'in jun winq. Ruuk'il rub'ankil. Wa'in xa xe' chi rub'ankil. Wa'in jun winq. Rub'ankil wa'in jun k'uhil winq. Wa'in xa xe' chi rub'ankil. Wa'in jun winq. Chi wuq'ijil rub'ankil, wa'in jun winq. Ruuk'il rub'ankil. Wa'in xa xe' chi rub'ankil.
Na'b'al xb'een xq'e' a'an?
Chi wuq'ijil rub'ankil, wa'in jun winq. Ruuk'il rub'ankil. Wa'in xa xe' chi rub'ankil. Wa'in jun winq. Rub'ankil wa'in jun k'uhil winq. Wa'in xa xe' chi rub'ankil. Wa'in jun winq. Chi wuq'ijil rub'ankil, wa'in jun winq. Ruuk'il rub'ankil. Wa'in xa xe' chi rub'ankil. Wa'in jun winq. Rub'ankil wa'in jun k'uhil winq. Wa'in xa xe' chi rub'ankil. Wa'in jun winq. Chi wuq'ijil rub'ankil, wa'in jun winq. Ruuk'il rub'ankil. Wa'in xa xe' chi rub'ankil.
Now arms, however beautiful, are instruments of evil omen, hateful, it may be said, to all creatures. Therefore they who have the Tao do not like to employ them. The superior man ordinarily considers the left hand the most honourable place, but in time of war the right hand.
AI K'ijilan
Ch'ayum rilik ya'tenum, jun xan re rilik ye. Xak'ax ch'ayum chi rub'ankil, k'uhil na'oj xuquje' xuquje' nima'q ta. Wa'ink chi k'uhil na'oj, ma xuqa ta chi rub'ankil. Jun k'uhil winq, ruq'ijil ruuk'il, ruq'ijil rub'ochb'al. Rik'in xan re rilik ya'tenum, ma xuqa ta ruuk'il, xan chi xpet ma xuqa ta ruuk'il. Ma xna'atz'aj ta rub'ankil, xan chi q'axoj. Ma xb'an ta taq chi ajk'uh, ruq'ijil xan chi q'axoj. Ma xb'an ta ruuk'il. Chi ruq'ijil jun k'uhil winq, ruuk'il xan ruuk'il, ruuk'il chi ruq'ijil xan re rilik ya'tenum. Ma xuqa ta ruuk'il. Ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Xan ruuk'il rub'ankil. Xan xpet, ma xuqa ta ruuk'il, xan chi q'axoj. Ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Ruuk'il, ma xb'an ta xan. Wi xanb'il, ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Wi jun winq xa xe' chi rub'ankil xan, ma xuqa ta chi rub'ankil ri xanb'al. Ruuk'il, ma xuqa ta rub'ankil xan. Chi ruq'ijil jun nima'q ruuk'il, ruuk'il xan ruuk'il, ruuk'il chi ruq'ijil xan, ruuk'il chi ruq'ijil rub'ankil. Chi ruq'ijil jun k'uhil winq, ma xuqa ta rub'ankil. Wi jun winq xa xe' chi rub'ankil xan, ma xuqa ta rub'ankil ri xanb'al. Chi ruq'ijil jun k'uhil winq, ma xuqa ta rub'ankil. Xan ruuk'il rub'ankil. Ruuk'il chi ruq'ijil xan re rilik ya'tenum. Chi ruq'ijil rub'ankil, ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Wi jun winq xa xe' chi rub'ankil xan, ma xuqa ta rub'ankil ri xanb'al. Ma xb'an ta ruuk'il. Xan ruuk'il rub'ankil. Ruuk'il chi ruq'ijil rub'ankil. Xan ruuk'il rub'ankil. Chi ruq'ijil rub'ankil, ma xna'atz'aj ta rub'ankil. Xan ruuk'il rub'ankil.
Ri Nuk'axal
What does this chapter inspire in you? How will you apply it?